Σκοτάδι: Νιώθω ότι γράφω μόνο για να καλύψω τα κενά με αναμνήσεις που δε συνέβησαν ποτέ. Το τραύμα μου πάντα θα είναι αυτή η λειψή μνήμη, αυτό φοβάμαι.
Το ταξίδι στη Μνήμη: Ίσως η ευτυχία να είναι το βίωμα της σύνδεσης με τον άλλον, με το συναίσθημα, με την ανάγκη, με τη μνήμη.
Το Φως: Ίσως η μνήμη να είναι αυτή που μας χορταίνει, η μνήμη που περιλούζει τη ζωή που ζούμε με Φως, με την αγάπη που κάποτε βιώσαμε.
Οι Άνθρωποι που έφυγαν βρίσκονται ακόμη εδώ χάρη στη Μνήμη. Ενόσω ανακατεύεις τον καφέ, επαινείς την ευεργεσία της μνήμης. Κι εσύ, έχεις αρχίσει πια και θυμάσαι. Παίρνω από το ντουλάπι το σκονισμένο καντήλι. Το καθαρίζω προσεκτικά με ένα πανάκι, ξεπλένω το ποτηράκι του, βάζω ένα φιτίλι, λίγο νερό και λάδι και το ανάβω εις μνήμην. Το βίντεο «εις μνήμην» αποτελεί μία συλλογή πλάνων που τραβήχτηκαν την περίοδο συγγραφής του βιβλίου «Μνήμη λειψή».
Αυτή ήταν η δική μου συμμετοχή στην ομαδική έκθεση “From darkness to light” που τρέχει στο Θησείο, Ηλία Ηλιοπούλου 21, στον ξεχωριστό χώρο @ art connect. Ένας καλλιτέχνης και τρεις καλλιτέχνιδες ενωθήκαμε για να βρούμε το φως, να χαθούμε στο σκοτάδι, να βιώσουμε τα συναισθήματα που μας κατακλύζουν στο ενδιάμεσο.
Θέλησα, να γνωρίσετε αυτούς τους υπέροχους δημιουργικούς ανθρώπους που είχα τη χαρά να συνεργαστώ σε αυτήν την έκθεση, μέσα από τέσσερις μίνι συνεντεύξεις μαζί τους.
Μ.Α: Αυτή η μετάβαση δεν είναι θεωρητική. Η σκέψη, το άγχος, ο φόβος, ο τρόμος αποτυπώνονται στο σώμα. Η αγοραφοβία είναι μια εμπειρία σωματική. Το πάγωμα, η δυσκολία του να κινήσεις τα πόδια σου, ο φόβος ότι δεν έχεις τον έλεγχο της σκέψης σου, του σώματός σου, του περιβάλλοντος. Η ντροπή, το πένθος της απώλειας του ελέγχου του εαυτού σου. Ο δρόμος προς την αποδοχή. Όλη αυτή η συνθήκη μοιραία σωματοποιείται. Το νιώθεις στην ανάσα σου, στο δέρμα σου, στο πρόσωπό σου. Τα αντικείμενα που αποτυπώνονται στα έργα μου, όπως το μπουκάλι από το νερό, οι καραμέλες με έντονη γεύση, το παγωμένο νερό στο πρόσωπο ή ένα κουτί από χάπια δεν λειτουργούν συμβολικά με την κλασική έννοια. Είναι εργαλεία επιβίωσης. Αισθητηριακά βοηθήματα, μαζί με αναπνοές και ασκήσεις ενσυνειδητότητας. Τα αποτυπώνω σαν ίχνη μιας διαρκούς, επαναλαμβανόμενης διαπραγμάτευσης με το σώμα και τα όριά του. Όσες φορές χρειαστεί. Με δέσμευση και επανάληψη, με διάλογο, με αποδοχή μέχρι να επανεγγραφή ο τρόπος που θα βοηθήσει το σώμα να κινηθεί και τη σκέψη να μετακινηθεί.
Η τέχνη προκύπτει ακριβώς από αυτή την ανάγκη να δοθεί μορφή σε κάτι που δεν αποτυπώνεται μόνο ως λέξεις αλλά ως συνολικό σωματικό βίωμα κι έτσι χρειάζεται να αντιμετωπιστεί. Η φαρμακευτική αγωγή και η ψυχοθεραπεία είναι σημαντικά εργαλεία, αλλά η περισσότερη δουλειά γίνεται με ατομική προσπάθεια, δέσμευση, υποστηρικτικό περιβάλλον.
Ε: Το απαλό κίτρινο εναλλάσσεται με το γκρι, το μαύρο και το λευκό του φόντου. Κάπου εκεί μία μοβ ομίχλη απλώνεται σε λευκό χαρτί. Πώς έφτασαν τα συγκεκριμένα χρώματα στους πίνακές σου;
Μ.Α: Το κίτρινο για μένα δεν είναι ένα χαρούμενο φωτεινό χρώμα. Το αντιλαμβάνομαι ως κάτι που δεν μπορώ να φτάσω. Το αντιλαμβάνομαι ως ένα χρώμα με ένταση, ισχύ, δυναμισμό. Σαν το φως που μπαίνει από μια χαραμάδα, σαν τον ήλιο, σαν ίσως το δυναμικότερο χρώμα στη φύση. Το μαύρο και το λευκό είναι το περιβάλλον της αγοραφοβίας τη στιγμή που συμβαίνει. Εκεί η σκέψη είναι άκαμπτη, δεν υπάρχει ενδιάμεσο και αυτό είναι το περισσότερο δύσκολο σημείο που χρειάζεται να μπεις να δεις το γκρι και σιγά σιγά τα υπόλοιπα χρώματα. Το λευκό χαρτί δεν το αντιλαμβάνομαι ως κενό, αλλά ως χώρο που μπορώ να αναπνεύσω. Είναι ο χώρος που αισθάνομαι προστασία, που αισθάνομαι ουδέτερα, ούτε τρόμο ούτε την πίεση να φτάσω στο φως του κίτρινου και την ώρα της «μάχης» αυτά τα χρώματα μπλέκονται: το μοβ του πνεύματος, της έντασης, της σκέψης και της λογικής με το κίτρινο του στόχου που είναι το όποιο φως. Τα χρώματα επομένως προκύπτουν κάπως βιωματικά και όχι με αισθητικά κριτήρια. Τα έργα μου είναι κυρίως σύγχρονα και αφηρημένα με έντονη εννοιολογική διάσταση βασισμένα σε βιωματική εμπειρία. Προσπαθώ να εκφραστώ όσο περισσότερο αυθόρμητα μπορώ – και για άνθρωπο που αισθάνεται άβολα να μην έχει τον έλεγχο – αυτό είναι αρκετά δύσκολο.
Ε: Πώς αντιλαμβάνεσαι εσύ τα χρώματα;
Μ.Α: Απαντώντας την προηγούμενη ερώτηση συνειδητοποίησα ότι για εμένα το «άσπρο/μαύρο» ίσως να είναι το κίτρινο με το μοβ. Αν τα συνδυάσεις μαζί με λευκό φτιάχνουν μια σειρά από πολύ ζεστά στα μάτια μου χρώματα. Κάποιες φορές βγάζουν μια ελαφριά θλίψη, άλλες έναν έντονο δυναμισμό. Ενδεχομένως οι δικές μου γκρι αποχρώσεις λοιπόν, να προκύπτουν από αυτά τα δύο χρώματα. Το φως, το πνεύμα και λίγο λευκό για να αναπνέω.
Ε: Αν ήσουν χρώμα, λοιπόν, ποιο θα ήσουν;
Μ.Α: Θέλω να είμαι το ροζ. Με όλη την ιστορία που φέρει ως χρώμα, με τους πολλαπλούς και συχνά αντιφατικούς συμβολισμούς του, με τον δυναμισμό και την τρυφερότητά του, με την πολιτική και κοινωνική του υπόσταση.
Ε: Από το σκοτάδι στο φως -άλλοτε και το αντίστροφο- πότε βρίσκεις καταφύγιο στην τέχνη; Πριν ή μετά την καταιγίδα;
Μ.Α: Λιγότερο τη στιγμή της καταιγίδας και κυρίως λίγο μετά αυτό αυτή. Πριν σταματήσει εντελώς. Στο στάδιο της διαπραγμάτευσης, εκεί που έχει μείνει το ψιλόβροχο και μπορείς να μυρίζεις την βρεγμένη γη και ξέρεις ότι θα βγει ο ήλιος, αλλά είναι το λίγο πριν. Σε εκείνο ακριβώς το σημείο νιώθω ότι μπορώ να εκφραστώ καλύτερα μέσω της τέχνης και δέχομαι την φροντίδα της.
Ειρήνη Αρχοντάκη
Οικονομολόγος, βρεφονηπιοκόμος, εικαστικός καλλιτέχνης, performer. Γεννήθηκε στην Αθήνα και έζησε στη Γερμανία. Με τη ζωγραφική ασχολείται 20 χρόνια ενεργά συμμετέχοντας σε πολυάριθμες εκθέσεις. Πειραματίζεται με διάφορες τεχνικές και υλικά, κάνει installation και performance art. Η δουλειά της εστιάζει σε psychedelic experiences, στα όρια της συνείδησης και την πνευματική αφύπνιση. Στα έργα της χρησιμοποιεί έντονα ζωηρά χρώματα, μοτίβα, γεωμετρικά σχήματα, αρχέτυπα και παγκόσμια σύμβολα.
Ελίζα: Τα έργα σου προσκαλούν σε ένα αστρικό ταξίδι. «Πόσες διαστάσεις υπάρχουν; Ας τις εξερευνήσουμε.» Εσύ πού ταξιδεύεις όταν ζωγραφίζεις;
Ε.Α: Το ταξίδι αυτό ξεκινάει για μένα από μικρή ηλικία. Στα σχολικά χρόνια του Γυμνασίου όταν διάβαζα γεωμετρία ο πατέρας μου (που είναι μαθηματικός) μου μίλησε για τη θεωρία της σχετικότητας του Αϊνστάιν και τον χωροχρόνο. Αντιλήφθηκα λοιπόν ότι ο κόσμος δεν είναι αυτός που βλέπουμε και αυτό ήταν σοκ, αλλά με βοήθησε καθημερινά να ζω συνειδητά. Από το 2011 λοιπόν που έκανα για πρώτη φορά διαλογισμό, η ζωγραφική μου έγινε ψυχεδελική. Είναι μια ανάγκη να εκφράσω την αλήθεια μου και τη διαρκή μου αναζήτηση για τα όρια της συνείδησης.
Ε: Μετά το σκοτάδι έρχεται το φως ή μήπως ήταν πάντα μέσα το ένα στο άλλο;
Ε.Α: Μελετώντας τις έννοιες των αντιθέτων, χωρίς το ένα το άλλο δεν υπάρχει. Για να υπάρχει φως πρέπει να υπάρχει και σκοτάδι. Για να υπάρχει άσπρο πρέπει να υπάρχει και μαύρο. Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι δίδασκαν στις σχολές τους τη διαλεκτική μέθοδο των αντιθέτων. Σύμφωνα με τον Βουδισμό, η δυική αντίληψη αυτού του κόσμου, ο δυισμός των φαινομένων, είναι μια ψευδαίσθηση. Στο ταξίδι προς τη φώτιση, που όλοι είμαστε προορισμένοι για αυτό, όπως και στην ίδια τη ζωή, το φως και το σκοτάδι συνεχώς εναλλάσσονται και μέσα μας και έξω. Όπως διδάσκει κ ο Πλάτωνας στον μύθο του σπηλαίου, το να αναγνωρίσεις το σκοτάδι είναι το πρώτο βήμα για να ψάξεις το φως. Το πιο βαθύ σκοτάδι είναι πριν την αυγή!
Ε: Το έργα σου συνομιλούν μεταξύ τους, ακόμη και μέσα στο ίδιο έργο μπορείς να δεις τις «συνομιλίες» των συμβόλων σου. Εσύ τι ακούς να σου λένε;
Ε.Α: Όπως αντιλαμβάνομαι εγώ τα έργα μου, υπάρχει μια μαθηματική σχέση μεταξύ τους, αλλά και μεταξύ των συμβόλων που χρησιμοποιώ σε κάθε έργο. Ακριβώς όπως σε μια μαθηματική εξίσωση τίποτα δε θα μπορούσε να είναι λιγότερο ή περισσότερο. Επιπλέον, αυτός ο μαθηματικός τρόπος σκέψης είναι παραγωγικός, όπου το ένα φέρνει το άλλο με μια διαρκή ροή. Τέλος, σαν άνθρωπος με βοηθάει ψυχολογικά να ισορροπώ μέσα στο χάος και να νιώθω ότι έτσι είναι γιατί δε θα μπορούσε να είναι αλλιώς.
Από την άλλη, τα παγκόσμια και διαχρονικά σύμβολα στα έργα μου είναι χαρακτηριστικά. Πιστεύω πολύ σε αυτά διότι υπάρχουν στο υποσυνείδητο όλων μας και έχουν τρομερή ενέργεια που τους έχει αποδοθεί ανά τους αιώνες. Καθώς είμαι υπέρμαχος όλων των φιλοσοφιών και θρησκειών, κατανοώντας την ανάγκη των ανθρώπων να αναζητούν την αλήθεια από διαφορετικές οπτικές γωνίες, τα σύμβολα δίνουν αυτήν την ελευθερία. Για παράδειγμα, ο παντεπόπτης οφθαλμός είναι ένα σύμβολο που θα το συναντήσεις σχεδόν παντού και δε χρειάζεται να έχεις ιδιαίτερες γνώσεις για να το κατανοήσεις.
Ε: Ποιο σύμβολο από τα έργα σου νιώθεις πιο «δικό σου»;
Ε.Α: Δε θα έλεγα ότι διαχρονικά υπάρχει ένα σύμβολο, αλλά κάθε περίοδο της ζωής μου μπορώ να ταυτιστώ με κάποιο. Τώρα λοιπόν η πεταλούδα είναι αυτό. Βλέπω ότι μια περίοδος μεταμόρφωσης για μένα ολοκληρώνεται και μπαίνω σε έναν καινούριο κύκλο. Επιπλέον, η πεταλούδα συμβολίζει για μένα την ψυχή, την αναγέννηση, την ψυχή των νεκρών, την ελευθερία του πνεύματος, τη χαρά, την ανεμελιά, την ομορφιά, έννοιες με τις οποίες όσο ωριμάζω έρχομαι πιο κοντά.
Ε: Στα έργα που παρουσιάζεις στην έκθεση κυριαρχούν τα έντονα χρώματα. Πώς αποτυπώνονται, πιστεύεις, τα χρώματα στα μηνύματα που φέρνεις εσύ στην τέχνη σου;
Ε.Α: Μου αρέσουν τα φωτεινά, έντονα, ζωηρά χρώματα γιατί αφυπνίζουν τις αισθήσεις, διεγείρουν τον εγκέφαλο, προσφέρουν υψηλή αντίθεση και αυξάνουν τη συγκέντρωση. Έχουν θεραπευτικές ιδιότητες και δεν είναι τυχαίο που τα παιδιά τα προτιμούν. Μπορούν να μιλήσουν στο υποσυνείδητό μας, αλλά και το υποσυνείδητό μας να μιλήσει μέσα από αυτά. Τα χρώματα έχουν μεγάλη δύναμη όταν κάνουμε διαλογισμό μέσω οραματισμού. Τέλος, πολλές ψυχεδελικές εμπειρίες σχετίζονται με την εμφάνιση έντονων χρωμάτων.
Νίκος Βοζαΐτης (VOZIS)
Σεφ, αυτοδίδακτος καλλιτέχνης και tattoo artist. Κατάγεται από την Ζάκυνθο και ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Μέσα από την αυτόματη γραφή και τη ζωγραφική, διερευνά τον ψυχοσυναισθηματικό μικρόκοσμο, δημιουργώντας αλληγορικές μορφές–«τέρατα» με μικτές τεχνικές, ακρυλικά, μελάνι και papie-mache. Τα έργα του προτείνουν την αποδοχή των εσωτερικών μας σκιών ως μέσο προσωπικής και κοινωνικής ισορροπίας. Έχει παρουσιάσει τη δουλειά του σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις.
Ελίζα: Το σκοτάδι και το φως είναι μέσα μας, συνυπάρχουν αρμονικά κάποιες φορές, άλλες όχι τόσο. Μέσα από τα δικά σου έργα πώς προσεγγίζεις αυτή τη σχέση των δύο;
N.B: Το σκοτάδι και το φως, καταρχήν, δεν γίνεται να μην συνυπάρχουν. Χωρίς το ένα δεν υπάρχει το άλλο. Θεωρώ ότι η ισορροπία έρχεται όταν τα αποδεχόμαστε και τα δύο. Είναι σαν δύο δρόμοι που συναντιούνται σε έναν δρόμο τον οποίο ήδη περπατάμε – ένα σταυροδρόμι. Εκεί επιλέγουμε τον έναν δρόμο, γνωρίζοντας την ύπαρξη του άλλου, που πάντα θα παρεμβάλλεται στη διαδρομή μας. Η προσέγγισή μου μέσα από τα έργα μου είναι, στην ουσία, ο δρόμος που έχω επιλέξει στο σταυροδρόμι που ανέφερα. Είναι η στιγμή που ζωγραφίζω και από το σκοτάδι πηγαίνω στο φως. Είναι η στιγμή που εκφράζω τον ψυχικό μου διχασμό. Είναι η επιλογή δρόμου που κάνω. Είναι ό,τι πολύ απλά νιώθω ευγνώμων που ανακάλυψα τη σχέση αυτών των δύο.
E: Στα έργα που παρουσιάζεις συνήθως οι φιγούρες εμφανίζονται με λευκό και μαύρο – μία όχι και τόσο τυχαία αντιστοιχεία των δύο πλευρών του yin και του yang. Πώς σε
βοηθούν τα χρώματα στην αποτύπωση των σκέψεών σου σε χαρτί;
N.B: Ας ξεκινήσουμε από το ότι το άσπρο και το μαύρο δεν είναι χρώματα, αλλά δύο άχρωμα χρώματα. Το άσπρο, για παράδειγμα, είναι το σύνολο όλων των χρωμάτων του φωτός, ενώ το
μαύρο είναι ουσιαστικά η απουσία του. Τα χρησιμοποιώ κυρίως για τη μεγάλη αντίθεση που δημιουργούν όταν συνυπάρχουν — μια αντίθεση που, σε συμβολικό επίπεδο, ο καθένας μπορεί να διαβάσει και να ερμηνεύσει όπως θέλει και όπως νιώθει. Γέννηση και θάνατος, φως και σκοτάδι, μέρα και νύχτα, χαρά και λύπη, αντίθεση και ισορροπία. Όλα αυτά είναι συγκρούσεις που υπάρχουν μέσα στον άνθρωπο. Είναι δύο πόλοι που προσωπικά με βοηθούν να εκφράζομαι και να αποτυπώνω κάτι ατόφιο, κάτι που βγαίνει αυθεντικά από μέσα μου.
Ε: Πώς ημερεύουν τα «τέρατα» της ψυχής μας;
Ν.Β: Δεν θα απαντήσω στο πώς ημερεύουν τα «τέρατα» της ψυχής μας, καθώς δεν είμαι θεραπευτής. Επιπλέον, ο καθένας έχει τα δικά του «τέρατα», οπότε χρειάζεται να βρει τον δικό
του τρόπο να τα ημερεύει, γιατί και οι εμπειρίες του καθενός είναι διαφορετικές. Ξέρω, όμως, να πω πως τα δικά μου «τέρατα» λειτούργησαν θεραπευτικά και λυτρωτικά για μένα, όταν κατάφερα να τα δω, να τα αποδεχτώ, να τα αγκαλιάσω και να τα αγαπήσω.
Με κάποιον τρόπο, τα έκανα μέρος της ζωής και της δουλειάς μου. Επίσης, το πώς επιλέγει ο καθένας να εκφράζεται είναι προσωπικό θέμα. Εμένα με βοήθησε πολύ η τέχνη σε αυτό. Η τέχνη, ωστόσο, ανέκαθεν βοηθούσε θεραπευτικά και εκφραστικά τον ανθρώπινο ψυχισμό.
Ε: Αν αυτά τα τερατάκια μιλούσαν, τι πιστεύεις ότι θα ακουγόταν από τα στόματά τους; Άρναθρες κραυγές, τραγούδια ίσως, νανουρίσματα ή προσευχές;
Ν.Β: Δεν έχω ιδέα… χαχα. Ίσως μου ζητούν βοήθεια στο να τους επιτρέψω να συνυπάρξουν, θα έλεγα, αλλά αυτό συμβαίνει με διάφορους τρόπους, συνειδητά και υποσυνείδητα. Άλλες φορές εμφανίζονται με τη μορφή μουσικής και τραγουδιών στο μυαλό και στην ψυχή μου — μιας και αγαπώ τη μουσική, παρότι δεν κατάφερα ποτέ να ασχοληθώ με αυτή την τέχνη πέρα από το να την απολαμβάνω. Άλλες φορές εμφανίζονται ως σκέψεις και φιλοσοφίες μέσα από τα βιώματά μου και τις εμπειρίες μου, και άλλοτε σωματικά. Δεν υπάρχει ένας ξεκάθαρος τρόπος με τον οποίο μου μιλούν· απλώς, όταν συμβαίνει αυτό, και με όποιον τρόπο κι αν γίνεται, έχω μάθει να τα ακούω και να μην τα βάζω στην άκρη.
Ε: Με τα δικά σου «τέρατα» πώς τα πας;
Ν.Β: Ε… τώρα τι να απαντήσω; Για μένα είναι ένα ταξίδι που ποτέ δεν τελειώνει, όπως λέει κι ένας στίχος από ένα αγαπημένο μου τραγούδι. Συνεχώς ανακαλύπτω καινούργια «τέρατα» και προσπαθώ να συμφιλιωθώ μαζί τους — με άλλα πιο εύκολα, με άλλα πιο δύσκολα. Ξέρεις… δεν είναι ο πιο εύκολος δρόμος να αποφασίζεις να κοιτάς τις κρυφές σου πτυχές και τον σκοτεινό σου κόσμο, με σκοπό να μπορέσει να συνυπάρξει με το φως μέσα σου και γύρω σου. Όμως, παρ’ όλα αυτά, θεωρώ πως είναι ένα πολύ όμορφο και εποικοδομητικό ταξίδι. Σε γενικές γραμμές νιώθω ότι έχω ξεκινήσει μια ειλικρινή σχέση μαζί τους, μια σχέση που κάπου με οδηγεί. Πού; Αυτό θα φανεί στην πορεία. Νομίζω πως είναι ακόμα νωρίς για να βγάλω οριστικά συμπεράσματα.
Νόρα Κοντοστεργίου
Ψυχολόγος, ψυχαναλύτρια και εικαστικός. Το έργο της κινείται στο όριο ανάμεσα στην κλινική παρατήρηση και την αφαιρετική εικαστική έκφραση. Χρησιμοποιεί το χρώμα ως φορέα συναισθήματος και αποσυμπίεσης του ψυχικού τραύματος. Στο From Darkness to Light παρουσιάζει μια εικαστική χαρτογράφηση της εσωτερικής εντροπίας, όπου το σκοτάδι αφήνει ίχνη φωτός πάνω στην ύλη. Ιδρύτρια του ArtConnect και του Innerland Project.
Ελίζα: Τα χρώματα κυλούν στον καμβά σαν να ακολουθούν τη -μοιραία- πορεία του χρόνου. Όμως, πώς αντιλαμβάνεσαι τον χρόνο μέσα από την τέχνη;
Ν.Κ: Για μένα, ο χρόνος στην τέχνη δεν είναι μια ευθεία γραμμή που χάνεται, αλλά μια διαδικασία στρωματοποίησης (layering). Κάθε πινελιά είναι μια στιγμή που συνομιλεί με τον εσωτερικό αλλά και τον εξωτερικό ιστορικό χρόνο, και καθώς τα χρώματα κυλούν συμβολίζουν τη ρευστότητα της μνήμης του συναισθήματος αλλά και της εμπειρίας. Στο έργο μου, The Blue Passage, ο χρόνος είναι ο σύμμαχος που επιτρέπει στο συναίσθημα να ωριμάσει πάνω στον καμβά μέχρι να βρει την τελική του μορφή αλλά και ανάγνωση.
Ε: Από το σκοτάδι στο φως. Μέσα από τα έργα σου αποτυπώνεται αυτή η διαδρομή, όμως αυτά τα δύο συνυπάρχουν;
Ν.Κ: Απόλυτα. Το φως δεν θα είχε ένταση χωρίς το σκοτάδι να του δίνει βάθος. Στα έργα μου, το σκοτάδι δεν είναι το τέλος, αλλά η μήτρα από την οποία γεννιέται η ελπίδα. Συνυπάρχουν ως απαραίτητες αντιθέσεις: το σκοτάδι προσφέρει την εσωτερικότητα και το φως την εξωστρέφεια και τη λύτρωση. Επίσης είναι χρήσιμο να σταθώ και στην αβεβαιότητα του γκρι του ενδιάμεσου χώρου που μας συντροφεύει πριν φτάσουμε στην αποδοχή και στη καθαρότητα του φωτός.
Ε: Τα ψυχρά χρώματα, όταν συναντώνται -ίσως- εκπέμπουν ένα ξεχωριστό είδος θερμότητας. Τι συμβαίνει όταν το σώμα φορτίζεται με συναίσθημα; Πώς το πρώτο απαντά σ’ αυτήν τη σύνδεση και τι «χρώμα» εκπέμπει;
Ν.Κ: Ναι, υπάρχει μια θερμή πλευρά στο μπλε όταν πηγάζει από έντονη συγκίνηση. Όταν το σώμα φορτίζεται, η επαφή και σύνδεση με το εικαστικό λειτουργεί ως αγωγός. Το σώμα αντιδρά με μια εσωτερική δόνηση που μετατρέπει το ψυχρό μπλε σε μια φλόγα, σε έναν χείμαρρο που μπορεί να σε παρασύρει σε φόρτιση ή αποφόρτιση, ανάλογα πως συνδέεται κάποιος με το έργο.
Ε: Τα δύο έργα που παρουσιάζεις έχουν μία κοινή αφετηρία. Πώς συνομιλούν μεταξύ τους και πώς με τους ανθρώπους που βρίσκονται απέναντι;
Ν.Κ: Η κοινή τους αφετηρία είναι η ανάγκη για μετάβαση, Passage. Το ένα έργο ίσως αντιπροσωπεύει την αναζήτηση και το άλλο την κατάκτηση. Συνομιλούν σαν ερώτηση και απάντηση. Με τον θεατή, η συνομιλία είναι προσωπική, το έργο γίνεται ένας καθρέφτης όπου ο καθένας καλείται να δει τη δική του διαδρομή, βρίσκοντας ένα σημείο ταύτισης στη δική του μπλε περίοδο ή τη δική του στιγμή φωτός. Τα δύο έργα γίνονται ένα πεδίο μιας μοιραίας αναμέτρησης με τον χρόνο. Μια χαρτογράφηση μιας στιγμής σε δυο χρόνους. Πριν και μετά, μετά και πριν. Φυσικά η θέαση στο παρόν θα καθορίσει το πώς το εδώ και τώρα επηρεάζει αυτήν τη φαινομενικά γραμμική σχέση.
Ε: Με την αποδοχή, έρχεται το φως. Πριν, ποια χρώματα μάς συντροφεύουν; Και μόνιμα μας «χρωματίζουν»;
Ν.Κ: Πριν την αποδοχή, μας συντροφεύουν τα χρώματα της αναζήτησης τα γκρίζα της αβεβαιότητας, τα βαθιά μπλε της μοναξιάς. Αυτά που μας χρωματίζουν μόνιμα δεν είναι τα σκοτεινά, αλλά οι ενδιάμεσοι τόνοι: οι εμπειρίες που αφήνουν πάνω μας το αποτύπωμά τους. Η αποδοχή ξεπλένει την ένταση του συναισθήματος, μα η ροή είναι πάντα το ζητούμενο καθώς μας κινητοποιεί σε καινούργιες περιπέτειες και καινούργια εσωτερικά τοπία, χρώματα, η μονιμότητα δεν είναι το επιθυμιτό στην τέχνη αλλά ούτε και στην πορεία της ζωής.
Σχετικά με τον χώρο ArtConnect
Ηλία Πουλοπούλου 21, Athens, Greece
email: artconnectgr@yahoo.com
Τηλέφωνα Επικοινωνίας: Νόρα Κοντοστεργίου – 6974818255
Website
Facebook
Instagram
